A Coruña.- Os preto de 32.000 profesores da educación pública non universitaria de Galicia están chamados este martes e o mércores seguinte a unha folga de dous días en protesta contra a precariedade laboral e a deterioración da calidade do ensino aos que, ao seu xuízo, están a conducir as políticas de recorte do Goberno de Alfonso Rueda na Xunta. Trátase do primeiro paro xeral de dous días que se celebra en todo un sector na comunidade desde os anos 80.

As protestas foron convocadas pola Confederación Intersindical Galega (CIG) –o maior sindicato de Galicia e o primeiro tamén no ensino, co 45% dos delegados e delegadas do sector– e polo Sindicato de Traballadoras e Traballadores do Ensino de Galicia (STEG), que reclaman á Xunta máis persoal, investimento, apoio ao profesorado e aos centros e «unha aposta firme polo ensino público como ferramenta esencial de cohesión social e progreso», tal e como aseguran nun comunicado de apoio á folga os directores e directoras de 74 colexios e institutos de secundaria e formación profesional.

«A defensa da educación pública non é unha opción: é unha responsabilidade colectiva. Por iso apoiamos esta folga como un acto de dignidade e compromiso cos nosos alumnos, as súas familias e a sociedade galega», afirman os e as directoras no seu manifesto.

O Goberno de Alfonso Rueda respondeu á protesta anunciando que o ano que vén convocará 1.500 prazas de docentes que, en palabras do conselleiro de Educación, Ciencia, Universidades e Formación Profesional, Román Rodríguez, permitirán «asegurar un persoal docente amplo e estable, cun récord de profesores» a pesar do «contexto de diminución do alumnado» nos últimos anos. Rodríguez compareceu este luns no Parlamento de Galicia para presentar os orzamentos da Xunta en educación para 2026, que, segundo explicou, ascenderán a 3.090 millóns de euros, o que supón un aumento de 1,4% con respecto a 2025

Situación crítica

Moitos docentes, con todo, sosteñen que a situación laboral dos seus centros é crítica desde hai anos, e alertan da deterioración da calidade do ensino que reciben os seus alumnos e alumnas. É o que advirte Irene Amado, profesora de música e xefa de estudos do CEIP Ana María Diéguez do barrio de Asados, en Rianxo. O colexio abriu este ano sen alumnos o curso escolar polas protestas das familias pola falta de recursos, e a Xunta tivo que ameazar a pais e nais cunha denuncia diante a Fiscalía de Menores.

«Temos 113 alumnos e 25 deles precisan apoio especial, con informe médicos que o certifican, pero só temos un especialista en pedagoxía terapéutica a xornada completa, e un experto en audición e linguaxe e unha orientadora a media xornada», detalla Irene Amado. «Á Xunta danlle igual os informes médicos e só acepta prestar apoio a sete deses 25 alumnos, sen ningún criterio pedagóxico», engade.

Suso Martínez Abalo, profesor de matemáticas no IES Castelao, no barrio do Calvario, en Vigo, expón unha situación similiar: «En secundaria hai clases con 30 alumnos, en bacharelato mesmo con máis, e temos unha parte do alumnado con necesidades específicas moi diversas, desde dislexia a trastorno de hiperactividade, que mesmo precisarían un especialista só para eles», conta. «Moitas carencias suplímolas co noso esforzo, o profesorado ten un gran enfado non só pola nosa situación laboral e sabemos que a presión é a única maneira de conseguir que se arranxen as cousas», responde cando se lle pregunta polo seu apoio á folga.

Deterioración do sistema

En Vilalba (Lugo), a profesora de formación profesional Olalla Barro, do IES Lois Peña Novo, narra tamén que se unirá á protesta tanto polas melloras laborais que reclaman como pola deterioración do nivel educativo. «Os informes da OCDE [a Organización para a Cooperación e o Desenvolvemento Económico] demostran que en España o sistema educativo non está a servir para corrixir as desigualdades sociais. Trátase dos nosos dereitos, os dos docentes, pero tamén dos dereitos dos alumnos», sostén.

Barro asegura que aos profesores de formación profesional están a chegarlles estudantes con necesidades educativas que terían que ser resoltas, ou polo menos enfrontadas, en etapas anteriores, e que moitos escolares non puideron superalas, ademais, pola falta dese apoio especializado. A iso únese, ademais, a falta de desenvolvemento normativo por parte da Xunta da nova lexislación estatal sobre FP, que estaría a derivar nunha aplicación improvisada e «pensada máis para satisfacer os intereses empresariais que as necesidades educativas».

Durante a comparecencia do conselleiro de Educación este luns no Parlamento de Galicia, a deputada do BNG Maria Cristina Fernández considerou «penoso» o orzamento da Xunta en educación e lamentou que non existan partidas suficientes para garantir «o máis básico, que é o persoal». O portavoz do PSOE en educación, Aitor Bouza, asegurou que o investimento en educación da Xunta «decrecre» con respecto ao total dunhas contas que, segundo a súa opinión, «non responden as necesidades» do sistema educativo de Galicia.